پله ۱
گوشی را که کنار میگذارید تازه میفهمید رسانه چقدر در روزمرهتان نشسته است. در نردبون چند مدرس همین فصل را با بیانهای متفاوت توضیح میدهند تا ریتم مناسب خود را انتخاب کنید.
فرصتهای فناوری اطلاعات
فضای مجازی بهخاطر مخاطب زیاد محیط تبلیغ کالا یا باور است و میتواند محصول ایرانی را دیده کند یا با اغراق فریب بدهد. آموزش از راه دور با صدا و تصویر، سفر استاد را کم میکند و به آن ویدئوکنفرانس یا دورسخنی میگویند. از طریق تلفن و خودپرداز و اینترنت میتوان موجودی گرفت، واریز و برداشت کرد و خدمات بانکی گرفت.
در فصل ۸ اجتماعی هشتم این کاربردها را نعمت مشروط بدانید: مشروط به امنیت، صحت اطلاعات و مدیریت وقت.
- تبلیغ و اطلاعرسانی
- آموزش آنلاین
- بانکداری الکترونیکی
- ارتباط خانوادگی در فاصلهٔ دور
آسیب خشونت و بازی
بخش زیادی از وقت مردم صرف تلویزیون یا اینترنت میشود. بعضی فیلمها زدوخورد زیاد نشان میدهند و نوجوان ممکن است تحت تأثیر قرار گیرد. در بسیاری بازیها برنده شدن یعنی زدن و کشتن؛ اگر مرز بازی و واقعیت قاطی شود روح و روان آسیب میبیند.
هنگام خرید بازی به برچسب ردهٔ سنی توجه کنید و بازیهای آموزنده را ترجیح دهید. والدین و نوجوان باید با هم معیار بگذارند نه اینکه فقط ممنوعیت بیتوضیح باشد.
سواد رسانه؛ ویرایشگر خودتان باشید
کتاب هشدار میدهد فریب عنوان تحریکآمیز را نخورید، بدون تحقیق وارد کمپین نشوید، خرید اینترنتی را با مشورت بزرگتر انجام دهید، شبهات دینی را از پایگاه معتبر بپرسید و اخبار سیاسی را از منابع معتبر بگیرید.
ارتباط جمعی یعنی پیام از رادیو و تلویزیون و سینما و مطبوعات به گروه بزرگ میرسد؛ مسئولیت فهم و انتخاب با شماست. دو فرصت و دو آسیب با مثال شخصی بنویسید؛ این قالب در امتحان پرتکرار است.
با همین مهارت نقد پیام وارد بلوک تاریخ شوید؛ روایت تاریخی هم به منبع معتبر نیاز دارد نه به شایعه.
- منبع را چک کنید
- احساس را از واقعیت جدا کنید
- وقت صفحه را مدیریت کنید
- اطلاعات شخصی را بیدلیل ندهید
مرور عمیقتر «رسانهها در زندگی ما»
برای اینکه فصل در حد نمرهٔ مفهومی بماند، باید بتوانید آن را برای یک همکلاسی که غایب بوده توضیح دهید؛ نه با خواندن متن از رو، بلکه با مثال. در مطالعات اجتماعی هشتم، معلمها معمولاً از موقعیت و علت میپرسند. پس هر تعریف را به یک صحنه وصل کنید و بگویید اگر آن مفهوم نباشد چه اتفاقی میافتد. این عادت ساده، فرق پاسخ متوسط و پاسخ کامل است و در شب امتحان از ورق زدن بیهدف مفیدتر است.
بخشی از واژهها و صحنههای کتاب را دوباره فعال کنید: «باید بدانیم که استفاده از اینترنت، همیشه جایگزین مطالعه استفاده از کتاب باشد گاهی استفاده فراوان دهد می های ما را کاهش ژ…». لازم نیست جملهٔ کتاب را طوطیوار برگردانید؛ کافی است ایده را درست بفهمید و به زبان خودتان بگویید. اگر جایی از استخراج متن بهخاطر چاپ یا OCR مبهم بود، به تیتر درس و فعالیتهای مشخص کتاب برگردید و از معلم بپرسید تا معنای درست جایگزین حدس شود.
تمرین پیشنهادی این است که یک جدول سهستونی بکشید: مفهوم، مثال از کتاب یا زندگی، پیامد نادیده گرفتن. برای درس «رسانهها در زندگی ما» حداقل پنج ردیف پر کنید. وقتی ردیفها کامل شد، جدول را ببندید و فردا بدون نگاه بازسازی کنید. هر ردیفی که جا ماند همان نقطهٔ ضعف شماست و باید همان را در ویدیوی مدرس نردبون دوباره ببینید.
نکتههای میانی متن کتاب را هم جدی بگیرید؛ گاهی یک کادر «بیشتر بدانیم» یا «آیا میدانید» دقیقاً مادهٔ سؤال میشود. عباراتی شبیه «با تلفن همراه خود از راه دور، وسایل خانه را روشن خاموش کنند یا مأموران آب برق گاز بتوانند بدون مراجع» را وقتی در متن دیدید علامت بزنید و بپرسید چرا نویسنده آن را جدا کرده است. جدا کردن یعنی اهمیت، نه تزئین صفحه.
اگر این فصل با نقشه سروکار دارد، اطلس را کنار دفتر بگذارید و هر نامی را همان لحظه پیدا کنید. اگر با خط زمان سروکار دارد، محور افقی بکشید و رویداد را روی آن بگذارید. اگر با نهاد و قانون سروکار دارد، نمودار جعبهای بکشید. ابزار باید با موضوع یکی باشد؛ خواندن تاریخ بدون خط زمان مثل حفظ شماره بدون ترتیب است.
اشارههای دیگری از متن برای یادآوری مسیر درس: «می است که آنها خوردن، خریدن اتومبیل، سرگرمی را به همه پوشیدن، غذا ها را تبدیل به فرهنگ عمومی افراد ج» و در ادامه «ستون پاسخ های سنی مختلف، سؤال گروه به کلاس گزارش کنید عزیز دانش آموزان باید بدانید وارد شد». این تکهها را به تیترهای H2 خودتان تبدیل کنید و زیر هر تیتر دو جملهٔ علّی بنویسید. علت و پیامد را که بگویید، ممتحن میفهمد فهمیدهاید نه اینکه فقط برگه را از بر کردهاید.
در پایان، یک پرسش برای والدین یا همگروهی طرح کنید که با بله/خیر جواب داده نشود. مثلاً بپرسید چرا این مفهوم امروز برای نوجوان ایرانی مهم است، یا اگر نباشد کدام حق یا کدام نظم آسیب میبیند. پرسشی که خودتان میسازید، معمولاً سختتر و مفیدتر از پرسشی است که فقط حفظ میکنید. «رادیو، تلویزیون مطبوعات که به وسیله آنها جمعی اط ارتب وسای کننده یا اخبار اطلاعا» را هم اگر در کتاب دیدید به همان پرسش وصل کنید تا حلقه کامل شود.
ادامهٔ مسیر در ظهور اسلام در شبه جزیرهٔ عربستان است؛ قبل از رفتن یک سؤال علتومعلولی از همین فصل برای خودتان بنویسید.
اجتماعی هشتم در «رسانهها در زندگی ما» وقتی در ذهن میماند که مثال و نقشه و خط زمان را خودتان بازسازی کنید.