بعد از جشن
استاد آهنگرداودی
۲۳:۵۴
۱
شربت و آجیل اضافه آمده؛ برای نگه‌داری چه راهی دارید؟
جشن تمام شده و دانش‌آموزان می‌خواهند دربارهٔ مواد باقی‌مانده و پاکیزگی کلاس تصمیم بگیرند: گروه نگه‌داری مواد خوراکی، گروه پاکیزگی، گروه جمع‌آوری و جداسازی. شما چه گروهی پیشنهاد می‌کنید؟ در جشن مواد اضافه آمده: شربت آبلیمو، میوه، آجیل، شکلات، شکر و بیسکویت. گفت‌وگو: در جشن شما چه موادی اضافه آمد و برای نگه‌داری‌شان چه راه‌هایی پیشنهاد می‌کنید؟ جشن بدون برنامه‌ریزی بعد از جشن، فقط شلوغی به‌جا می‌گذارد. صفحهٔ بعد از جشن در علوم دوم ادامهٔ مستقیم جشن فصل قبل است. در نردبون چند مدرس همین فصل را با آزمایش نخودچی و چربی توضیح داده‌اند تا بتوانید مدرس مناسب خودتان را انتخاب کنید.
جای خشک یا نمناک؟ آزمایش نخودچی
دو ظرف شبیه هم بردارید و در هر کدام نخودچی بریزید؛ در یکی آب اضافه کنید، در هر دو را محکم ببندید و یک هفته در یک جا نگه دارید. پیش‌بینی کنید بعد از یک هفته چه بر سر نخودچی‌ها می‌آید؛ در طول هفته هر روز یادداشت بردارید و نتیجه را گزارش دهید. پیش‌بینی کنید آب روی کاغذ، بیسکویت، گچ، شکر و آرد چه اثری دارد؛ بعد آزمایش کنید و پیش‌بینی را با نتیجه مقایسه کنید. غلط بودن پیش‌بینی هم ارزشمند است—اگر صادقانه نوشته باشید.
- ظرف‌ها را برچسب «خشک» و «نمناک» بزنید.
- هر روز یک جمله بنویسید، نه فقط در روز هفتم.
- کار در منزل: یک مادهٔ خوراکی انتخاب کنید و اثر آب را روی آن بیازمایید.
- بو، رنگ و نرمی را جداگانه توصیف کنید.
شیرینی مقوایی در جاهای مختلف خانه
یک جعبهٔ شیرینی مقوایی را به قطعه‌های مساوی ببرید و هر قطعه را یک هفته در حمام، آشپزخانه، زیرزمین، حیاط یا کنار باغچه بگذارید و نتیجه را گزارش دهید. رطوبت و هوا در هر گوشه فرق دارد—همین تفاوت جای نگه‌داری غذا را عوض می‌کند. حمام معمولاً نمناک‌تر است؛ کمد خشک‌تر. این مشاهده به انتخاب جای مناسب برای بیسکویت و آجیل کمک می‌کند.
در کجا نگه داریم تا بیشتر سالم بماند؟
از بزرگ‌ترها دربارهٔ راه‌های نگه‌داری خوراکی‌های جشن بپرسید. کار در کلاس: شکلات آجیلی، شربت، میوه، ژله و آجیل هر کدام کجا باید نگه داشته شوند تا مدت بیشتری سالم بمانند؟ به آشپزخانه بروید و نام موادی را که در یخچال، کمد و جاهای دیگر هستند بنویسید؛ دلیل نگه‌داری در جای سرد، خشک، یا سرد و خشک را از بزرگ‌تر بپرسید و در جدول سه ستونه ثبت کنید.
- جای سرد: بسیاری از میوه‌ها و لبنیات
- جای خشک: آجیل و بعضی شیرینی‌ها
- جای سرد و خشک: موادی که هم رطوبت و هم گرما به آن‌ها آسیب می‌زند
- دربسته بودن ظرف را هم در گزارش بنویسید؛ فقط «سرد» کافی نیست
با چربی چه کنیم؟ آزمایش دستمال و روغن
گروه شست‌وشوی ظرف می‌خواهد با آب و مادهٔ شویندهٔ کمتر ظرف‌ها را تمیز کند. شما چه کارهایی پیشنهاد می‌کنید؟ آزمایش کتاب: سه دستمال شبیه هم انتخاب کنید، روی هر کدام قطره روغن مایع بریزید؛ یکی را فقط با آب، یکی را با آب سرد و شوینده و یکی را با روش پیشنهادی گروه بشویید و نتیجه را گزارش دهید. دربارهٔ مصرف بیش از حد شوینده و اثر بد آن بر محیط با فرزند حرف بزنید. کار در منزل: در خانه برای شست‌وشوی ظرف، لباس، دست و صورت از چه موادی استفاده می‌شود؟ هشدار: هنگام استفاده از شوینده به نکات ایمنی روی برچسب توجه کنید.
جداسازی زباله؛ خشک و تر
بعد از جشن کدام مواد دورریختنی‌اند؟ فهرست و دسته‌بندی کنید. جدا کردن مواد دورریختنی از هم چه فایده‌ای دارد؟ بوی بد زباله در تابستان بیشتر آزار می‌دهد یا زمستان؟ چرا؟ اگر زباله را مأمور شهرداری جابه‌جا نکند چه باید کرد؟ ایستگاه فکر: چگونه به مأموران شهرداری در جابه‌جایی زباله کمک کنیم؟ کاغذ را در زبالهٔ خشک بگذارید و باقی‌ماندهٔ تر را جدا کنید. کیسه را محکم ببندید و سر ساعت مشخص بیرون بگذارید.
دوباره استفاده کنید؛ جامدادی از گچ و دورریختنی
بچه‌های این کلاس از گچ و مواد دورریختنی جامدادی زیبایی برای کلاس می‌سازند و دربارهٔ مواد لازم، روش ساخت، محکم بودن و زیبایی تصمیم می‌گیرند. کار در منزل: وسیله‌ای بسازید که در مدرسه یا خانه استفاده شود. برای ساخت قالب، دانش‌آموزان از کدام تجربه‌های خود استفاده کردند؟ آن‌ها را فهرست کنید. دورریختنی اگر دوباره به‌کار بیاید، هم زباله کم می‌شود هم خلاقیت زیاد. فصل ۱۳ علوم دوم جشن را به مسئولیت بعد از جشن وصل می‌کند.
گروه‌بندی کار بعد از جشن را تمرین کنید
قبل از آزمایش نخودچی، نقش گروه‌ها را روی کاغذ تقسیم کنید: نگه‌داری، پاکیزگی، جمع‌آوری و جداسازی. هر گروه یک هدف یک‌جمله‌ای بنویسد. بعد از آزمایش رطوبت، همان گروه‌ها تصمیم بگیرند مواد باقی‌مانده کجا بروند—یخچال، ظرف دربسته، یا سطل جداسازی. این تمرین نشان می‌دهد علوم دوم فقط آزمایش هفته‌ای نیست؛ تصمیم جمعی بعد از مهمانی هم علم است. اگر بوی زباله در تصویر ذهنی‌تان آمد، بگویید تابستان چرا سخت‌تر است و چه کمکی به مأمور شهرداری ممکن است.
جداسازی و ساخت دوباره؛ دو روی یک سکه
بعد از دسته‌بندی زبالهٔ خشک و تر، یک وسیلهٔ ساده از دورریختنی بسازید—جامدادی، جعبهٔ گچ، پایهٔ گوشی مقوایی. در گزارش بنویسید کدام تجربهٔ قالب یا اتصال از فصل ساخت به کمکتان آمد. پاکیزگی کلاس فقط تمیز کردن میز نیست؛ کم کردن زباله و دوباره به‌کاربردن هم هست. اگر شوینده کمتری در آزمایش چربی جواب داد، همان را به خانه پیشنهاد دهید تا فصل بعد از جشن به رفتار خانواده وصل شود.
مواد و حالت آن‌ها را در فصل ۱۲ دیدید؛ برای مسیر گندم تا نان، از گذشته تا آینده (نان) را باز کنید.